Onder de Linde

Onder de Linde is een meeslepend en rijk gedocumenteerd boek over de kapel van Onze‑Lieve‑Vrouw van 't Boomtje in Sint‑Andries bij Brugge. Het vertelt niet alleen de geschiedenis van een kleine kapel, maar ontvouwt vooral het verhaal van een plek waar al eeuwenlang mensen samenkomen met hun vragen, angsten, hoop en dankbaarheid.

Het boek vertrekt vanuit de brede context van de Brugse volksdevotie en toont hoe Maria‑verering diep verweven raakte met het dagelijks leven in en rond de stad. Brugge verschijnt als een "Mariastad", waarin grote kerken en kleine kapellen samen een netwerk van bescherming, troost en betekenis vormden. Van daaruit zoomt het verhaal in op één specifieke plek aan de rand van stad en ommeland: een linde, een beeldje en een devotie die al in 1563 schriftelijk wordt vermeld, lang vóór er een kapel stond.

Centraal staan de ontstaansgeschiedenis en de oude mirakelverhalen rond het Boomtje: het beeldje dat telkens naar de linde "terugkeert", de groeiende toeloop van bedevaarders, de bouw van de kapel in 1664 en de nauwe band met schippers en reizigers. De auteur laat zien hoe zulke verhalen geen losse legendes zijn, maar betekenisvolle manieren waarop een gemeenschap een plek begrijpt en doorgeeft.

Verdere hoofdstukken behandelen de architectuur en materiële cultuur van de kapel - het kleine Mariabeeld onder de boom, het miniatuurschip uit 1683, kaarsen en ex‑voto's - en tonen hoe steen, hout en voorwerpen dragers werden van herinnering en geloof. Ook de rituelen en bedevaarten krijgen ruime aandacht: van intieme bezoeken bij ziekte, geboorte of rouw tot grote heroplevingen tijdens oorlogsjaren, zoals de bedevaart van 15 mei 1942 en de bevrijding in september 1944.

Daarnaast plaatst het boek de kapel in tijden van verandering en spanning: Reformatie en contrareformatie, Franse Tijd, secularisering en erfgoedzorg. Steeds blijkt hoe 't Boomtje kon overleven door zich aan te passen, zonder zijn kern te verliezen. In latere hoofdstukken wordt de kapel ook vergeleken met boomdevoties elders in Europa, waardoor duidelijk wordt dat dit kleine Brugse heiligdom deel uitmaakt van een groter, eeuwenoud patroon.

In een verstilde epiloog komt alles samen. Onder de Linde is geen louter historisch werk, maar een warm, verhalend boek over een plek die blijft bestaan doordat mensen haar blijven gebruiken. Het laat zien hoe een kleine kapel, ver weg van spektakel, een grote betekenis kan dragen - gisteren, vandaag en morgen.